Overzicht in beleid en indicatoren met AI

Inleiding
Voor de start van het DMI-ecosysteem is een inventarisatie uitgevoerd naar alle Rijksprogramma’s van het fysieke domein. Het resultaat is meer dan 340 Rijksprogramma’s. Waarschijnlijk een herkenbaar beeld voor veel professionals werkzaam in het fysieke domein.
In deze bijeenkomst staan we aan de hand van voorbeelden stil bij de mogelijkheden van AI voor het opstellen van beleidsoverzichten in combinatie met het daaropvolgend ontlenen van relevante indicatoren.

Doelgroep
Doelgroep voor deze bijeenkomst bestaat uit overheden binnen het DMI-ecosysteem.
Meetbaar maken van slimme, duurzame verstedelijking is het verbindende onderwerp.
Binnen het DMI- kennisprogramma staat de ontwikkeling van kennis en (kennis)instrumenten voor overheden t.b.v. integraal en digitaal werken aan Slimme Duurzame Verstedelijking & Mobiliteit en Verkeer centraal.  De Meta-analyse Beleidsambities (PosadMaxwan) en het DMI-indicatorenregister & dashboard (TNO), welke tijdens de bijeenkomst aan de orde komen, zijn onderdeel van dit kennisprogramma. 

 ‘Huiswerk’ vooraf
Neem een of meer veel gehanteerde indicator(en) van jouw gemeente met je mee (uit een of meer van de onderstaande domeinen). In het tweede deel van de bijeenkomst gaan we daarmee aan de slag.  Binnen DMI hanteren we 8 domeinen uit de blauwdruk propositie van G40 gemeenten voor slimme duurzame verstedelijking en mobiliteitsvernieuwing: 
bouwen; ruimtelijke ordening en -inrichting;  verkeer, mobiliteit en logistiek;  veiligheid;  gezondheid en welzijn; energie en klimaat; milieu, natuur en ecologie;  circulariteit.

Programma in twee delen

1. Het samenstellen van beleidsoverzichten (deel 1)

Voordat we (DMI-ecosysteem) werken aan het meetbaar maken van slimme, duurzame verstedelijking, is het cruciaal om stil te staan bij de vraag wat precies meetbaar gemaakt moet worden. Bestaande wet- en regelgeving en huidige beleid vormen voor overheden het antwoord op die vraag. In dit instrumentarium staan doelstellingen opgenomen die uiteindelijk vertaald kunnen worden naar meetbare indicatoren.

In het eerste deel van de bijeenkomst besteden we aandacht aan de manier waarop AI kan ondersteunen in het samenstellen van beleidsoverzichten (incl. doelstellingen) en welke interbestuurlijke inzichten dit kan opleveren. Het gesprek geven we vorm met voorbeelden van Ministerie van IenW, Posad Maxwan en Abykys. Dit geeft een beeld over wat er (al) mogelijk is in het landschap van beleid & monitoring/indicatoren.

Aan het woord komen (ieder 3 x 15 à 20 minuten):

• Christian Evers voor het Ministerie van IenW /DG Mobiliteit/ Innovatie, Data en Analyse
• Elena Chevtchenko / Megan Visscher,PosadMaxwan
• Tijl van Eck, Abykys

• Het vertalen van beleidsdoelstellingen naar indicatoren (deel 2)

Hoe kom je van doelstellingen naar indicatoren? Een proces dat serieuze aandacht vraagt.
Aan de ene kant bieden veel beleidsdocumenten onvoldoende concreetheid voor het 1-op-1 verbinden van een doelstelling aan een indicator. De meerwaarde van een indicator is dan triviaal. Aan de andere kant is het aanbod van indicatoren op sommige beleidsterreinen overweldigend zonder dat 1-op-1 de relatie gelegd kan worden met een beleidsdoelstelling. Het bestaan van een indicator kan dan in twijfel worden getrokken. TNO zal reflecteren op de status van ‘acties’ uit het G40-plan voor slimme, duurzame verstedelijking. De ervaringen uit deel 1 worden hierin meegenomen.

De concretisering van de ‘acties’ wordt voortgezet door componenten te identificeren die iets zeggen over wat gemonitord moet worden en welke uitkomsten beoogd worden.
In andere woorden: Wat moet de indicatorwaarde weergeven?
Hiermee kan een omschrijving worden gemaakt over hoe de indicator eruit moet zien aan de vraagkant. In een open gesprek reflecteren we de doorlopen workflow en bespreken we functionele vereisten voor AI om dit proces te automatiseren.

De agenda voor deel 2 van de bijeenkomst bestaat concreet uit:

• Plan van aanpak voor het DMI-indicatorenregister & dashboarding tot nu toe
• Welke kritische vragen stellen we in de vertaling aan de beleidsacties?
  Inzicht in een aantal voorbeelden die tot nu toe zijn vertaald, met daarbij reflectie uit de zaal
• Handmatig of met AI?
  – Oefening in handmatig indicator op te stellen/te vertalen (1 a 2) met reflectie uit de zaal
  – Demo van AI language model, inclusief vragen/discussiemoment, wensen/eisen vanuit gemeenten voor AI/automatisering

Meld je aan met de knop “registreer” in de rechterbalk.